Uitgevonden door Rutte-1, bevestigd door de Kunduzcoalitie, door VVD en PvdA ruim verdubbeld in het regeerakkoord Rutte-2. De verhuurderheffing is een nagel aan de doodskist van de sociale huursector.
de favoriete film van minister van wonen Stef Blok?
In regio’s als Noordoost Groningen, Parkstad Limburg en Zeeuws Vlaanderen loopt het aantal inwoners -en soms zelfs het aantal huishoudens terug. Het fenomeen krimp is in Nederland betrekkelijk nieuw, maar veel gebieden elders in Europa gingen ons voor. Bevolkingskrimp zet druk op voorzieningen als scholen, zorgvoorzieningen en winkels, zeker als de overheid zich terugtrekt en schaalvergroting geen duimbreed in de weg legt. Juist in krimpregio is een goed publiek ruimtelijk en voorzieningenbeleid noodzakelijk en moeten organisaties in de semi-publieke sector samenwerken in plaats van elkaar te beconcurreren.
bevolkingskrimp en huishoudenskrimp (bron: Van bestrijden naar begeleiden, Planbureau voor de Leefomgeving, 2010)
Van 20-23 februari 2008 bracht ik met de vaste kamercommissie voor wonen, wijken en integratie een werkbezoek aan Londen en Birmingham, rond het thema wijkaanpak. In Engeland heeft de overheid zich sinds de jaren 80 in hoge mate teruggetrokken uit de woningmarkt. Woningcorporaties hebben een veel kleiner marktaandeel dan in Nederland. De Engelse praktijk is dus interessant als voorbeeld van de mogelijke effecten van een afbraak van de sociale huursector.
stadsvernieuwingsproject van Hackney Homes in Londen
Overzicht artikelen (chronologisch)
20 februari 2008
Engeland
23 februari 2008
onderdak
24 februari 2008
menselijke maat
24 februari 2008
transfer
24 februari 2008
sociale huisvesting aan de goudkust
24 februari 2008
power to the people
Tussen oktober 2010 en september 2012 verzorgde ik samen met Betty de Boer (VVD) een dubbelcolumn voor nvm.nl, de internetsite van de Nederlandse Vereniging van Makelaars. Het is een aardige samenbundeling van twee volstrekt verschillende visies op de woningmarkt. Na de verkiezingen van september 2012 zet ik de dubbelcolumn voort met Barbara Visser, de nieuwe woordvoerder koopsector van de VVD.
Een eigen woning is een ideaal voor veel mensen. Of zo’n paleisje betaalbaar is hangt in belangrijke mate af van de wijze van financiering, de financieringskosten en de fiscale aspecten van de financiering en het bezit (hypotheekrenteaftrek, overdrachtsbelasting, eigenwoningforfait). In dit dossier vind je alles (van mijn hand) over de hypotheekrenteaftrek, de renteontwikkeling en de hoogte van de rente, de Nationale Hypotheekgarantie (NHG), erfpacht, taxaties, de starterslening en andere SVn-producten en bijzondere koopconstructies als maatschappelijk gebonden eigendom en zijn opvolger Koopgarant.
zie ook:
dossier vereniging van eigenaren
dossier verkoop huurwoningen
dossier koopwoning
een van de redenen dat na de financiële crisis van 2008 veel woningeigenaren met hun hypotheek “onder water” stonden was de explosieve groei van de aflossingsvrije hypotheek in de periode na 2000-2010. Die groei is per januari 2013 gestuit door de aangepaste hypotheekrenteaftrek.
Lees verder “Dossier woningfinanciering/ hypotheekrente(aftrek)”
Vestia. Woonbron. Rochdale. Veel mensen herinneren zich nog wel de ontsporingen van deze woningcorporaties, die uiteindelijk tot de parlementaire enquete woningcorporaties geleid heeft. Maar ver voor de Kamer de motie Van Bochove aannam, waarin besloten werd tot deze enquete, waren er al signalen dat sociale verhuurders afdwaalden van hun kerntaken. Het interne en externe toezicht schoot tekort, met als gevolgen: hobbyisme, risicovolle nevenactiviteiten en integriteitsschendingen. Die ontwikkeling was volgens mij geen toeval: na de nota Volkshuisvesting in de jaren negentig van Enneus Heerma waren de corporaties op afstand van de overheid geplaatst. Woningwetleningen en subsidies waren afgeschaft, verenigingen omgezet in stichtingen, schaalvergroting een doel op zich. De beloning van directeuren -nu directeur-bestuurder genoemd- en raden van commissarissen schoten omhoog. Bouwden corporaties vroeger vooral woningen, nu werd de verkoop van hun bezit (“uitponden”) onderdeel van de bedrijfsvoering. Sociale verhuurders moesten ondernemers worden en de overheid moest ze niet teveel op de vingers kijken. En huurders waren voortaan woonconsumenten, die moesten zich niet bemoeien met de strategie of de bedrijfsvoering van hun corporatie.
In dit dossier een overzicht van de ontsporingen die ik in de loop van de jaren voorbij zag komen en mijn verbeteringsvoorstellen om de maatschappelijke verankering van de corporaties op een hoger peil te brengen.
Algemene artikelen over (verbetering) aansturing en toezicht op corporaties
1 juni 2007 Toezicht woningcorporaties: wordt het nog wat?
8 augustus 2008 Van de (i)Pod gerukt
25 september 2008 kerntaken en nevenactiviteiten van woningcorporaties
5 februari 2009 Twee simpele integriteitsvoorstellen voor woningcorporaties
2 maart 2009 Transparantie en integriteit bij woningcorporaties
14 maart 2009 SP aanpak integriteit woningcorporaties overgenomen
8 april 2009 debat ontspoorde woningcorporaties
11 juni 2009 Meldpunt integriteit woningcorporaties
1 juli 2009 Algemeen Overleg “zwakke broeders”
3 november 2009 Binnenkort: (neven)functies in één oogopslag
19 december 2010 CFV publiceert “overgangsrapporten”corporaties
20 december 2010 Verbindingen
2 januari 2011 Verlies niet gerealiseerde corporatieprojecten: €153 miljoen
18 juli 2011 Vrienden onder elkaar
28 juni 2012 Aedes doet dapper
8 mei 2012 WRR onderzoekt schaduwzijden marktwerking
5 maart 2013 leve het gemeentelijk woningbedrijf?
24 december 2013 Pas toe of leg uit
20 januari 2014 Hoe zit het nou met het stapelen van commissariaten?
27 februari 2014 directeur waakhond CFV uit keiharde kritiek op Blok
26 juni 2014 verslag verhoor Paulus Jansen door parlementaire enquete woningcorporaties 33606-10 (pag.1418 e.v.)
9 maart 2023 Bestuurlijk verval
Laurentius (Breda) , inclusief overname Woningbedrijf Oirschot
14 maart 2010
huisnotaris woningcorporatie Laurentius tevens voorzitter raad van commissarissen
7 april 2010 Van Middelkoop: huisnotaris in RvC kan niet
23 juni 2010 Gaat Oirschot zijn woningbedrijf verkopen of overdragen?
22 februari 2011 woningbedrijf Oirschot verkwandeld over de ruggen van zijn huurders?
23 mei 2012 Citaat van de dag (liesbeth Spies)
zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.204 e.v.)
De kleine Meijerij (Rosmalen)
18 mei 2009 Daar gaan we weer
Rentree (Deventer)
9 september 2008 Wijkaanpak in Deventer
zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.134 e.v.)
Servatius (Maastricht)
29 september 2009 Van der Laan onderzoekt aansprakelijkheid top Servatius
14 september 2010 Verslag toezichthouder: geheim tenzij
zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.95 e.v.)
Rochdale (Amsterdam)
25 oktober 2008 Rochdale
30 oktober 2008 Rochdale (2)
2 november 2008 de Rochdale principles
19 november 2008 Rochdale maakt misbruik van Leegstandswet
3 december 2008 Van der Laan/Rochdale
27 december 2008 Slonzig extern toezicht bij Rochdale
28 december 2008 Rochdale onderzoek loopt uit
2 februari 2009 Exit Möllenkamp
30 maart 2009 Leestip: uitspraak rechter in kort geding Möllenkamp-Rochdale
13 juni 2009 Wist VROM al langer van meststal Rochdale?
zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.48 e.v.)
29 maart 2017 Hof veroordeelt oud-Rochdale bestuurder tot hogere celstraf
Vestia (Rijnmond-Haaglanden)
24 juli 2012 Derivatenhandel door woningcorporaties: l’histoire se repete
26 november 2008 Van der Laan pakt over-de-top inkomens corporatietop aan
6 juni 2007 Vestia: onderhoud na verkoop huurwoningen verwaarloosd
29 juni 2007 Vogelaar ziet geen probleem bij onderhoud koopwoningen
20 december 2007 Het gelijk van Vestia?
Zie verder deelrapport Vestia 33606-7 parlementaire enquete woningcorporaties
Wooninvest (Leidschendam-Voorburg)
5 januari 2007 Wooninvest dingt naar huisjesmelkerstrofee
8 februari 2008 Winsemius: huurverdubbeling geen probleem
zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.208 e.v.)
Ymere (Amsterdam)
18 december 2010 Citaat van de dag
Woonbron (Rotterdam)
Op 1 januari 2000 vielen corporatie-directeuren niet langer onder de CAO woningcorporaties. Daar werden allerlei hoogdravende argumenten voor aangevoerd, zoals ‘Een directeur-bestuurder is vertegenwoordiger van de werkgever, die kan niet tegelijk werknemer zijn.’
Waarom slopen woningcorporaties zoveel betaalbare complexen waar hun huurders en woningzoekenden nog graag willen wonen? Een van de populairste SP-affiches van het afgelopen decennium was “Slopen=Bezopen”. In veel gevallen heeft actie van de huurders geleid tot het behoud van hun wijk.
De verdeling van betaalbare woonruimte, zowel in de huur- als in de koopsector, is geregeld in de Huisvestingswet. Regionale huisvestingsverordeningen zijn gebaseerd op deze wet. De Rotterdamwet biedt gemeenten de mogelijkheid om wijken “met bijzondere grootstedelijke problematiek” op slot te gooien voor woningzoekenden met een laag inkomen.
zoeken naar een woning: in sommige gemeenten letterlijk een kansspel
Lees verder “Dossier Huisvestingswet-Rotterdamwet-woonruimteverdeling”
Sinds de financiele verzelfstandiging in 1993 verkopen woningcorporaties huurwoningen. Daaraan lagen verschillende motieven ten grondslag. Soms was het argument dat de kernvoorraad groter was dan de doelgroep. Soms omdat het aandeel huur in een wijk te hoog was. Maar steeds vaker omdat de opbrengst uit de verkoop nodig is om de begroting sluitend te krijgen. Al dan niet na mislukte megaprojecten, zoals bij Woonbron (Rotterdam), Servatius (Maastricht) en Vestia (Rotterdam/Den Haag). Of ten gevolge van de verhuurderheffing van minister Blok, die jaarlijks een greep van €1,7 miljard in de beurs van de corporaties doet.
midden: gerenoveerde huurwoning, geflankeerd door twee niet-gerenoveerde verkochte huurwoningen (Zuiderzeewijk Lelystad)
Paulus Jansen 