dossier fusie/schaalvergroting woningcorporaties

Na de verzelfstandiging van de corporatiesector in 1994 is de schaalvergroting in een stroomversnelling geraakt. Tegelijkertijd legt de vereniging als rechtsvorm het loodje: bijna alle corporaties zijn tegenwoordig een stichting. Zowel door de schaalvergroting als door het omzetten van de rechtsvorm wordt de invloed van de huurders op het beleid ondermijnd.

Vestia -de grootste corporatie van Nederland- ging ten onder na speculatie met derivaten; deugdelijke interne controle bleek afwezig; de rekening werd betaald door de huurders.

Lees verder “dossier fusie/schaalvergroting woningcorporaties”

Dossier Jansen vs Visser / Visser vs Jansen

Dubbelcolumn voor NVM.nl (periode december 2012 – december 2013) met Barbara Visser, woordvoerder wonen VVD, over de koopmarkt. Met af en toe een uitstapje! In de periode 2010-2012 schreef ik een vergelijkbare dubbelcolumn Jansen vs De Boer met haar voorgangster van Betty de Boer.

Columns (chronologisch, meest actueel bovenaan)

22 december 2013
Visser vs Jansen: de opbrengst van 2013

22 november 2013
Jansen vs Visser: Nationale Hypotheek garantie

26 september 2013
Jansen vs Visser: miskleun in misdruk

14 juni 2013
Visser vs Jansen: factfree politics & WOON2012

25 februari 2013
Jansen vs Visser: het woonakkoord

30 januari 2013
Visser vs Jansen: de verhuurderheffing

24 december 2012
Jansen vs Visser: de klassenhypotheek

Dossier rechtsbescherming en huurprijsbescherming woonbootbewoners

Tot medio 2022 waren bewoners van woonboten die een ligplaats huren (meestal van een gemeente, waterschap of Rijkswaterstaat/Rijksvastgoedbedrijf) betrekkelijk weerloos tegen het eenzijdig beeindigen van huurcontracten of het wijzigen van de verhuurvoorwaarden (zoals de huurprijs). Maar op 8 april 2022 stemde de Eerste Kamer unaniem voor een wijziging van het Burgerlijk Wetboek die de rechtsbescherming van woonbootbewoners sterk verbetert (nalezen: kamerdossier 35408). Die wetswijziging werd afgedwongen door de motie Paulus Jansen c.s. die tien jaar eerder in de Tweede Kamer was aangenomen. Wetgevingsmolens draaien langzaam, zeker als bewindspersonen er niet zo hard aan trekken.

Lees verder “Dossier rechtsbescherming en huurprijsbescherming woonbootbewoners”

Dossier wijkaanpak/stadsvernieuwing

Het begon in de jaren zeventig met de stadsvernieuwing: investeren in stenen. Later groeide het besef dat het niet alleen gaat om de stenen, maar ook de mensen achter de voordeur en de wijkeconomie. Daarmee was het grotestedenbeleid van de jaren 90, met de pijlers fysiek, economie en sociaal geboren. Tien jaar later hadden we het ISV en vervolgens de wijkaanpak van minister Vogelaar en het krimpbeleid van minister Van der Laan. Jammer genoeg gingen de evolutie van het denken en de publieke financiering niet hand in hand: per 2015 zal de rijksoverheid ongeveer drie dubbeltjes per Nederlander per jaar investeren in de wijkaanpak.


altijd leuk: op bezoek in een wijk, in dit geval de Arnhemse Geitenkamp

zie ook: dossier krimp
zie ook: dossier wijkenheffing/Vogelaarheffing

Lees verder “Dossier wijkaanpak/stadsvernieuwing”

dossier verhuurderheffing/huurverhoging

Uitgevonden door Rutte-1, bevestigd door de Kunduzcoalitie, door VVD en PvdA ruim verdubbeld in het regeerakkoord Rutte-2. De verhuurderheffing is een nagel aan de doodskist van de sociale huursector.


de favoriete film van minister van wonen Stef Blok?

Lees verder “dossier verhuurderheffing/huurverhoging”

dossier krimp

In regio’s als Noordoost Groningen, Parkstad Limburg en Zeeuws Vlaanderen loopt het aantal inwoners -en soms zelfs het aantal huishoudens terug. Het fenomeen krimp is in Nederland betrekkelijk nieuw, maar veel gebieden elders in Europa gingen ons voor. Bevolkingskrimp zet druk op voorzieningen als scholen, zorgvoorzieningen en winkels, zeker als de overheid zich terugtrekt en schaalvergroting geen duimbreed in de weg legt. Juist in krimpregio is een goed publiek ruimtelijk en voorzieningenbeleid noodzakelijk en moeten organisaties in de semi-publieke sector samenwerken in plaats van elkaar te beconcurreren.


bevolkingskrimp en huishoudenskrimp (bron: Van bestrijden naar begeleiden, Planbureau voor de Leefomgeving, 2010)

Lees verder “dossier krimp”

Dossier werkbezoek Londen-Birmingham 2008

Van 20-23 februari 2008 bracht ik met de vaste kamercommissie voor wonen, wijken en integratie een werkbezoek aan Londen en Birmingham, rond het thema wijkaanpak. In Engeland heeft de overheid zich sinds de jaren 80 in hoge mate teruggetrokken uit de woningmarkt. Woningcorporaties hebben een veel kleiner marktaandeel dan in Nederland. De Engelse praktijk is dus interessant als voorbeeld van de mogelijke effecten van een afbraak van de sociale huursector.


stadsvernieuwingsproject van Hackney Homes in Londen

Overzicht artikelen (chronologisch)

20 februari 2008
Engeland

23 februari 2008
onderdak

24 februari 2008
menselijke maat

24 februari 2008
transfer

24 februari 2008
sociale huisvesting aan de goudkust

24 februari 2008
power to the people

Dossier Jansen vs De Boer/De Boer vs Jansen

Tussen oktober 2010 en september 2012 verzorgde ik samen met Betty de Boer (VVD) een dubbelcolumn voor nvm.nl, de internetsite van de Nederlandse Vereniging van Makelaars. Het is een aardige samenbundeling van twee volstrekt verschillende visies op de woningmarkt. Na de verkiezingen van september 2012 zet ik de dubbelcolumn voort met Barbara Visser, de nieuwe woordvoerder koopsector van de VVD.

Lees verder “Dossier Jansen vs De Boer/De Boer vs Jansen”

Dossier woningfinanciering/ hypotheekrente(aftrek)

Een eigen woning is een ideaal voor veel mensen. Of zo’n paleisje betaalbaar is hangt in belangrijke mate af van de wijze van financiering, de financieringskosten en de fiscale aspecten van de financiering en het bezit (hypotheekrenteaftrek, overdrachtsbelasting, eigenwoningforfait). In dit dossier vind je alles (van mijn hand) over de hypotheekrenteaftrek, de renteontwikkeling en de hoogte van de rente, de Nationale Hypotheekgarantie (NHG), erfpacht, taxaties, de starterslening en andere SVn-producten en bijzondere koopconstructies als maatschappelijk gebonden eigendom en zijn opvolger Koopgarant.

zie ook:

dossier vereniging van eigenaren 

dossier verkoop huurwoningen

dossier koopwoning


een van de redenen dat na de financiële crisis van 2008 veel woningeigenaren met hun hypotheek “onder water” stonden was de explosieve groei van de aflossingsvrije hypotheek in de periode na 2000-2010. Die groei is per januari 2013 gestuit door de aangepaste hypotheekrenteaftrek.

Lees verder “Dossier woningfinanciering/ hypotheekrente(aftrek)”

Dossier ontspoorde woningcorporaties

Vestia. Woonbron. Rochdale. Veel mensen herinneren zich nog wel de ontsporingen van deze woningcorporaties, die uiteindelijk tot de parlementaire enquete woningcorporaties geleid heeft. Maar ver voor de Kamer de motie Van Bochove aannam, waarin besloten werd tot deze enquete, waren er al signalen dat sociale verhuurders afdwaalden van hun kerntaken. Het interne en externe toezicht schoot tekort, met als gevolgen: hobbyisme, risicovolle nevenactiviteiten en integriteitsschendingen. Die ontwikkeling was volgens mij geen toeval: na de nota Volkshuisvesting in de jaren negentig van Enneus Heerma waren de corporaties op afstand van de overheid geplaatst. Woningwetleningen en subsidies waren afgeschaft, verenigingen omgezet in stichtingen, schaalvergroting een doel op zich. De beloning van directeuren -nu directeur-bestuurder genoemd- en raden van commissarissen schoten omhoog. Bouwden corporaties vroeger vooral woningen, nu werd de verkoop van hun bezit (“uitponden”) onderdeel van de bedrijfsvoering. Sociale verhuurders moesten ondernemers worden en de overheid moest ze niet teveel op de vingers kijken. En huurders waren voortaan woonconsumenten, die moesten zich niet bemoeien met de strategie of de bedrijfsvoering van hun corporatie.

De tijd dat corporaties paleizen voor de arbeidersklasse bouwden ligt al weer een eeuw achter ons.

In dit dossier een overzicht van de ontsporingen die ik in de loop van de jaren voorbij zag komen en mijn verbeteringsvoorstellen om de maatschappelijke verankering van de corporaties op een hoger peil te brengen.

Algemene artikelen over (verbetering) aansturing en toezicht op corporaties

1 juni 2007 Toezicht woningcorporaties: wordt het nog wat?

8 augustus 2008 Van de (i)Pod gerukt

25 september 2008 kerntaken en nevenactiviteiten van woningcorporaties

5 februari 2009 Twee simpele integriteitsvoorstellen voor woningcorporaties

2 maart 2009 Transparantie en integriteit bij woningcorporaties

14 maart 2009 SP aanpak integriteit woningcorporaties overgenomen

8 april 2009 debat ontspoorde woningcorporaties

11 juni 2009 Meldpunt integriteit woningcorporaties

1 juli 2009 Algemeen Overleg “zwakke broeders”

3 november 2009 Binnenkort: (neven)functies in één oogopslag

19 december 2010 CFV publiceert “overgangsrapporten”corporaties

20 december 2010 Verbindingen

2 januari 2011 Verlies niet gerealiseerde corporatieprojecten: €153 miljoen

18 juli 2011 Vrienden onder elkaar

28 juni 2012 Aedes doet dapper

8 mei 2012 WRR onderzoekt schaduwzijden marktwerking

5 maart 2013 leve het gemeentelijk woningbedrijf?

24 december 2013 Pas toe of leg uit

20 januari 2014 Hoe zit het nou met het stapelen van commissariaten?

27 februari 2014 directeur waakhond CFV uit keiharde kritiek op Blok

26 juni 2014 verslag verhoor Paulus Jansen door parlementaire enquete woningcorporaties 33606-10 (pag.1418 e.v.)

9 maart 2023 Bestuurlijk verval

Laurentius (Breda) , inclusief overname Woningbedrijf Oirschot

14 maart 2010

huisnotaris woningcorporatie Laurentius tevens voorzitter raad van commissarissen

7 april 2010 Van Middelkoop: huisnotaris in RvC kan niet

23 juni 2010 Gaat Oirschot zijn woningbedrijf verkopen of overdragen?

22 februari 2011 woningbedrijf Oirschot verkwandeld over de ruggen van zijn huurders?

23 mei 2012 Citaat van de dag (liesbeth Spies)

zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.204 e.v.)

De kleine Meijerij (Rosmalen)

18 mei 2009 Daar gaan we weer

Rentree (Deventer)

9 september 2008 Wijkaanpak in Deventer

zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.134 e.v.)

Servatius (Maastricht)

29 september 2009 Van der Laan onderzoekt aansprakelijkheid top Servatius

14 september 2010 Verslag toezichthouder: geheim tenzij

zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.95 e.v.)

Rochdale (Amsterdam)

25 oktober 2008 Rochdale

30 oktober 2008 Rochdale (2)

2 november 2008 de Rochdale principles

19 november 2008 Rochdale maakt misbruik van Leegstandswet

3 december 2008 Van der Laan/Rochdale

27 december 2008 Slonzig extern toezicht bij Rochdale

28 december 2008 Rochdale onderzoek loopt uit

2 februari 2009 Exit Möllenkamp

30 maart 2009 Leestip: uitspraak rechter in kort geding Möllenkamp-Rochdale

13 juni 2009 Wist VROM al langer van meststal Rochdale?

zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.48 e.v.)

29 maart 2017 Hof veroordeelt oud-Rochdale bestuurder tot hogere celstraf

Vestia (Rijnmond-Haaglanden)

24 juli 2012 Derivatenhandel door woningcorporaties: l’histoire se repete

26 november 2008 Van der Laan pakt over-de-top inkomens corporatietop aan

6 juni 2007 Vestia: onderhoud na verkoop huurwoningen verwaarloosd

29 juni 2007 Vogelaar ziet geen probleem bij onderhoud koopwoningen

20 december 2007 Het gelijk van Vestia?

Zie verder deelrapport Vestia 33606-7 parlementaire enquete woningcorporaties

Wooninvest (Leidschendam-Voorburg)

5 januari 2007 Wooninvest dingt naar huisjesmelkerstrofee

8 februari 2008 Winsemius: huurverdubbeling geen probleem

zie verder deelrapport casussen 33606-6 parlementaire enquete woningcorporaties (pag.208 e.v.)

Ymere (Amsterdam)

18 december 2010 Citaat van de dag

Woonbron (Rotterdam)

dossier ss Rotterdam