Energienetwerken vormen een cruciale schakel tussen producent en afnemer van elektriciteit, gas en warmte. De regionale netwerken waren vroeger onderdeel van de regionale nutsbedrijven Essent, NUON, REMU en Delta (en nog wat kleintjes), eigendom van provincies en gemeenten. Onder het kabinet Balkenende-I is besloten de energiebedrijven te privatiseren, maar eerst de energienetten (met uitzondering van de warmtenetten) onder te brengen in aparte publieke bedrijven. Dat werden Enexis, Liander en Stedin, die nog steeds eigendom zijn van gemeenten en provincies. De dikke kabels en leidingen worden beheerd door Gasunie (gas) en TenneT (elektriciteit), beide eigendom van de Staat.
Wat ik vond van de splitsingswet kan je teruglezen in het dossier splitsing en privatisering energiebedrijven. De netbeheerders zijn ook verantwoordelijk voor de plaatsing en het beheer van gas- en elektriciteitsmeters. Veel artikelen over dat thema kan je vinden in het dossier slimme meter. In hetzelfde dossier staan ook een aantal artikelen over de invoering van het capaciteitstarief.
In de periode tot 2030 zal het onderwerp netbeheer hoog op de agenda komen te staan, wat ik je brom. De verduurzaming van de energievoorziening leidt tot een enorme groei van de behoefte aan transportcapaciteit voor elektriciteit. En de ervaring leert dat het toevoegen van hoogspanningsverbindingen en schakelstations heel wat gedoe oplevert. Het gasnetwerk wordt waarschijnlijk grotendeels overbodig, hoewel wellicht delen hergebruikt kunnen worden voor het transport van waterstofgas.
Warmtenetten zijn op dit moment grotendeels in handen van geprivatiseerde energiebedrijven als Eneco (Mitsubishi) en Vattenfall (NUON). Een bijzondere eigendomsvorm heeft EnNatuurlijk (oude eigenaar Essent): dat is tegenwoordig voor 80% eigendom van pensioenfonds PGGM en voor 20% van multinational Veolia. Minister Jetten liet in november 2022 de Kamer weten de warmtenetten in publieke handen te willen brengen. Mijn artikelen over warmtenetten zijn terug te vinden in het dossier warmte.
Artikelen (chronologisch, meest recent: bovenaan)
2 april 2024 Met één kilo Semtex leg je heel Nederland een maand plat
20 februari 2014 Verzameldebat energie
16 februari 2014 Slimme inzet van warmtepompen optimaliseert inzet duurzame stroom
11 februari 2014 Europese Commissie: milieu- en gezondheidskosten hoogspanningslijnen mogen in tarief
10 oktober 2013 Gedwongen splitsing energiebedrijven: waarom eigenlijk?
3 juni 2013 Inbreng wijziging Elektriciteitswet, gaswet, warmtewet
22 mei 2013 Brede steun voor verkabeling en uitkoopprogramma hoogspanningstracées
21 mei 2013 SP-motie verbetering netbeheer aangenomen
19 januari 2013 Overname Duitse gasnetwerk BEB: waarom?
24 oktober 2012 Verhagen: frequentiestabiliteit elektriciteitsnetwerk geen probleem
24 september 2012 Leveringszekerheid elektriciteit in de gevarenzone?
1 mei 2012 Valt het wel mee met de winst van de regionale netbeheerders?
15 november 2011 Tennet: als het kalf verdronken is
22 september 2011 Elektromagnetische velden hoogspanningstracées goedkoop te verkleinen
1 december 2010 Verhagen: masten mogen om boven 144km/u
27 maart 2010 Ik heb (bijna) altijd gelijk
8 maart 2010 In de kou gezet
18 januari 2010 Provincies willen geen geld meer lenen aan TenneT
13 november 2009 Overname Duits hoogspanningsnet oliedom
27 maart 2009 Groenboek Europees Energienetwerk
28 september 2008 Onderzoek Rekenkamer naar winsten netbedrijven?
18 juli 2007 NMA scherpt doelmatigheidskorting netbeheerders aan
5 juli 2007 SP-moties energiemarkt: niet splitsen, winsten netbeheerders aanpakken
16 mei 2007 Overwinsten energietransport
24 april 2007 Publieke netbeheerders beter verankeren in de wet
4 april 2007 Inbreng SP bij debat netbeheer/fusie NUON-Essent
Paulus Jansen 