[inleiding d.d. 13-1-2013]
Zeker: hij is erg slim. Voor de energiebedrijven. Die kunnen op afstand aflezen, op afstand afknijpen en op afstand afsluiten. De beloofde voordelen voor de consument, zoals energiebesparing, zijn voorlopig nog gebakken lucht. Maar dankzij een SP-motie komt daar wellicht op afzienbare termijn verandering in.
Veel maatschappelijk debat gaat over het energieverbruik (en de energierekening) van huishoudens. Interessant natuurlijk, ook in politiek opzicht, want er wonen meer dan acht miljoen huishoudens in Nederland. Toch zouden we bij het klimaatbeleid en energiebesparing wat meer oog moeten hebben voor de grootverbruikers. Want de energieconsumptie van de top-10 grootverbruikers is groter dan die van alle huishoudens bij elkaar.
Wie zijn de grootverbruikers? Allereerst alle elektriciteitscentrales die draaien op fossiele brandstoffen. Dan een deel van de industrie: basischemie, basismetaal, kunstmest, baksteen en keramische pannen, papier en zout. Met name voor industrie die hoge temperaturen nodig heeft voor zijn processen is het nog niet zo simpel om over te schakelen op alternatieve productiemethoden. Zeker bij de basischemie, die fossiele brandstoffen ook inzet als grondstof. Maar het kan wel. Veel eenvoudiger is de aanpak voor industrieën die met lagere temperaturen werken, zoals de zout- en papierindustrie. Een bijzondere grootverbruiksector zijn de datacentra, die alleen elektriciteit gebruiken.
Ook buiten de industrie zijn er sectoren die grootverbruikers van energie zijn, zoals de glastuinbouw, de luchtvaart, binnenvaart en zeescheepvaart.
De transformatie van energie-intensieve sectoren naar een meer duurzame bedrijfsvoering schiet veel minder hard op dan gewenst, door ongewenste energiesubsidies. Die subsidies werden altijd gemotiveerd met het argument van de internationale concurrentie uit landen die nóg meer subsidies uitdelen. Inmiddels zijn de energiesubsidies voor grootverbruikers in Nederland op hun retour, waarbij ik er voorstander van ben een deel van de opbrengst van deze afbouw te herinvesteren in subsidieregelingen voor (of participatie in) de verduurzaming van grootverbruikers die van strategisch belang zijn voor de Nederlandse economie. Dat heeft twee positieve effecten: je voorkomt dat strategische industrie vertrekt én je verlaagt sneller de CO2-voetafdruk van de industrie.
Een positief effect op de energietransitie van de grootverbruikers heeft de Europese emissiehandel in CO2-rechten. Daarover vind je ook een aantal artikelen in dit dossier. Tenslotte is een thema dat van belang is in verband met de verduurzaming van de grootverbruikers CO2-afvang en opslag. Lees daarover meer in het dossier CCS.
ARTIKELEN, meest recent: bovenaan
21 januari 2014 Reddingsplan Aldel goed voor werkgelegenheid, industrie en milieu
3 december 2013 Nettarieven energie-intensieve industrie
12 november 2013 Korting nettarieven energie-intensieve industrie
12 oktober 2012 Convenanten werken niet. Of toch wel?
10 september 2012 Goede bedoelingen: mooi. Wettelijke normen: beter!
16 juli 2012 Reststromen suikerfabriek nuttige grondstof voor agrofoodcluster
9 april 2012 Werkbezoek Twence en Akzonobel
30 november 2011 Herziening EG-richtlijn handel broeikasgasemissierechten
2 november 2010 Verhagen ontkent €2 miljard subsidie voor kolencentrale
1 november 2010 Blik als hoop in bange dagen
4 oktober 2010 Keramische industrie: kan het nog duurzamer?
1 augustus 2010 Werkbezoek chemiepark Delfzijl
19 juli 2010 Grootverbruikers energie: geen energiebelasting, nauwelijks energiebesparing
3 april2010 De Zink
20 maart 2010 Dijkgraaf: prijsbeleid en wetgeving effectief, convenanten niet
18 december 2009 Dagboek Kopenhagen: emissiehandel
11 februari 2009 Masterclass procesintensificatie
5 maart 2010 Energiesubsidies energie-intensieve industrie werken averechts
9 december 2008 Keihard onderhandelen
24 oktober 2008 Eurlings knabbelt aan de randen van het klimaatbeleid
18 januari 2008 Op bezoek bij Hoogovens-Corus
19 december 2007 EU-Milieuraad
19 november 2007 Europese Commissie wil CO2 emissies luchtvaart aanpakken
16 juli 2007 Van der Hoeven en Koenders: Nederland is géén prijskoper bij CO2 emissiehandel
5 juli 2007 SP-moties debat kolencentrales
7 juni 2007 Veiling CO2 rechten
4 juni 2007 Brandstof uit reststof agroindustrie
24 april 2007 Toptechnologie voor de autoindustrie
18 maart 2007 Huiswerk emissiehandel overdoen
Nederland telt zo’n 8 miljoen woningen en jaarlijks komt daar ongeveer 1% bij. Het huishoudelijk energieverbruik, gekoppeld aan die woningen bedraagt zo’n 14% van het totale verbruik in NL [bron: compendium van de leefomgeving]. Hoewel dat aandeel veel kleiner is dan de 40% van de industrie, is het toch de moeite waard om het verbruik te verlagen en het restant ter plekke op te wekken. Waarom? 1 je kan met relatief simpele maatregelen -beproefde techniek- het energieverbruik terugbrengen: warme jas, tochtvrij, benutten van zonnewarmte in de winter, benutten schaduwwerking in de zomer. 2 huishoudens betalen in vergelijking met bedrijven heel veel voor hun ingekochte energie. Dat maakt besparing en eigen opwek al snel lucratief. 3 Veel energiemaatregelen in/aan de woning verbeteren ook het binnenklimaat: het tocht niet meer, je smelt niet meer in de zomermaanden en hebt geen last van vocht in de hoeken van de kamer.
Lees verder “Dossier verduurzaming woningvoorraad”
