Geen onderzoek rijk naar gang van zaken Westermoskee

Op verzoek van de PVV-fractie sprak de Kamer vandaag met de ministers Vogelaar (WWI), Hirsch Ballin (Justitie) en Ter Horst (BZK) over mogelijke financiele malversaties rond de bouw van de Westermoskee in de Amsterdamse Baarsjes. Daarbij kwam ook de discussie over en buitenlandse betrokkenheid bij Milli Görüs aan de orde.

Westermoskee
Artist impression van de Westermoskee.

Ik heb erop aangedrongen dat het rijk een extern onderzoek laat uitvoeren naar de financiële betrokkenheid van de gemeenten Amsterdam en woningcorporaties. Alleen zó kan er snel zekerheid komen of er ècht sprake is van verkapte subsidies, of dat er sprake was van een normale gebiedsontwikkeling.

Op de site van de SP Amsterdam kan je meer lezen over deze kwestie.

AO Westermoskee, 1nov2007.
inbreng SP

De SP-fractie is voorstander een strikte scheiding van kerk en staat. Een van de consequenties daarvan is dat overheden, met inbegrip van gemeenten, geen geld steken in de bouw van kerkgebouwen. In het geval van de Westermoskee zijn daarvoor overigens tot op heden nog geen harde bewijzen geleverd.

Bij de herontwikkeling van het RIVA-terrein was er sprake van een gebieds¬ontwikkeling, met Manderen BV, de gemeente en Het Oosten als betrokken partijen. Dat Manderen BV de beleggingsmaatschappij is van Milli Görüs hoeft de samen¬werking voor de gebiedsontwikkeling niet in de weg te staan. De scheiding van kerk en staat betekent in dit geval wat de SP-fractie betreft dat Manderen BV behandeld wordt als iedere andere projectontwikkelaar waarmee de gemeente Amsterdam zaken doet.
En of dat vervolgens ook daadwerkelijk gebeurt is primair de verantwoordelijkheid van het gemeentebestuur van Amsterdam en secundair van de Amsterdamse gemeenteraad.

Wij zijn wel benieuwd wat de verantwoordelijkheid van het Rijk is op het moment dat er signalen zijn dat een gemeente de scheiding van kerk en staat aan zijn laars zou lappen. Wie komt er dan in actie? De minister van Binnenlandse Zaken, de minister van Justitie of de minister van WWI? En wat zijn dan precies de mogelijkheden voor het Rijk om te interveniëren? Graag een toelichting daarop.

Dan weer terug naar de Amsterdamse situatie.

De burgemeester van Amsterdam schreef in zijn brief van 16 mei jl. aan de Amsterdamse raad dat de inzet van het stadsdeel de Baarsjes primair gericht was op het vlot trekken van de gebiedsontwikkeling. Echter, en ik citeer nu: ‘Anderzijds betrof onze aandacht ook het maatschappelijke deel: er is ons veel aan gelegen dat de vereniging Aya Sofia haar activiteiten op het gebied van integratie, participatie en emancipatie voortzet.’ Bij dit soort passages bekruipt ons het gevoel dat de grens tussen kerk en staat overschreden wordt. Wat ons betreft wordt het integratie-, participatie- en emancipatiebeleid van de staat niet uitgevoerd in de moskee. Hooguit kan het nuttig zijn om contact te hebben en informatie uit te wisselen met moskeebesturen, net als met andere maatschappelijke organisaties in de wijk.
Is de minister van integratiebeleid dat met ons eens en is zij bereid om ook te bevorderen dat gemeenten die terughoudendheid blijven betrachten in het kader van de wijkaanpak.

Een tweede vraag is of de gemeente Amsterdam bij de RIVA-gebiedsontwikkeling de wens om Milli Görüs in gematigd vaarwater te houden heeft laten meespelen in zijn opstelling. Dat zou wat de SP-fractie betreft ook op gespannen voet staan met de scheiding van kerk en staat.
Een gemeente hoort ook geen onderscheid te maken tussen de behandeling van de verschillende geloofsgroepen. De vrijgemaakt gereformeerden worden wat ons betreft hetzelfde behandeld als de katholieken, de moslims of de zevendedags adventisten.
Het enige criterium hoort te zijn of een groepering zich aan de wet houdt. Vandaar dat het logisch is dat hangende het BIBOB-onderzoek de contacten over de gebiedsontwikkeling met Milli Görüs zijn opgeschort. Is er al zicht op de termijn waarop het onderzoek is afgerond?

Een derde vraag die in het geval van de Westermoskee aan de orde is -en ook uitgebreid besproken is in de gemeenteraad- is de mogelijke subsidiering van het moskeeproject via een kunstmatig hoge vergoeding voor de ingebrachte grond.
Wij hebben daar zelf ook enig onderzoek naar gedaan via gesprekken met vertegenwoordigers van de moskeestichting en de gemeente Amsterdam en daaruit komt het volgende beeld naar voren. De stichting die initiatiefnemer was voor de moskee had een bouwterrein in de Baarsjes gekocht en wilde op dat terrein niet alleen de moskee ontwikkelen, maar er ook woningen, winkels en bedrijfsruimten op bouwen als kostendrager voor de moskee.

De gemeente Amsterdam was bereid om in deze gebiedsontwikkeling deel te nemen, om daarmee ook een aantal publieke belangen -zoals de verbetering van de stedenbouwkundige structuur van het gebied en de bouw van een parkeergarage- zeker te stellen. Zij verbond aan die bereidheid de voorwaarde dat de Manderen BV bereid het hele terrein tegen marktwaarde aan haar te verkopen. Daarna zou de grond weer in erfpacht worden uitgegeven aan de stichting en de andere ontwikkelaar, woningcorporatie Het Oosten.
Volgens de gemeente Amsterdam is voor die grond de marktwaarde betaald. Volgens de Manderen BV is er juist veel minder dan de marktwaarde betaald. Onder meer om die reden heeft de raad van commissarissen van Manderen de directeur, die naar haar mening buiten zijn mandaat gehandeld had, ontslagen. Daarover loopt nog een proces. Inmiddels is de samen¬werking rond de gebiedsontwikkeling tussen de drie partijen gestrand, waarbij de geringe professionaliteit van de stichting Manderen een grote rol heeft gespeeld.

Voorzitter, we hebben op basis van de gesprekken geen zekerheid gekregen over de zuiverheid van de financiële transactie in het kader van de gebiedsontwikkeling, al hebben wij de indruk dat er geen sprake is van een verkapte subsidie. De SP-fractie vindt het desondanks wenselijk dat het rijk een externe toets laat uitvoeren op deze transactie. Dit onderzoek zou moeten plaatsvinden op initiatief van de ministers van BZK, toezichthouder op de gemeenten, en WWI, toezichthouder op de woningcorporaties.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: